خبرگزاری مهر- گروه هنر- آزاده فضلی؛ هنرهای تجسمی یکی از عرصههای هنری در کشورمان است که نسبت به دیگر هنرها امکان بروز و واکنش سریع به اتفاقها را دارد اما عموماً نسبت به دیگر هنرها همچون سینما و موسیقی، مهجور واقع میشود. در سلسله گزارشهای «هنرهای تجسمی در هفتهای که گذشت» درصدد هستیم بخشی از روند اتفاقاتی را که در هفته گذشته افتاده، بیان کنیم.
جمعهها روز تعطیل محسوب میشود اما در این روز، نمایشگاههای هنرهای تجسمی آغاز به کار میکنند و هنرمندان تجسمی اعم از نقاشان، مجسمهسازان، عکاسان، تصویرسازان، گرافیستها، خوشنویسان و … تلاشها و فعالیتهای اخیر خود را در قالب یک نمایشگاه هنری به منصه ظهور میگذارند.
«آدینه» روز نانوشته آغازین بر نمایشگاههای هنری است و البته که به دلیل تعطیل بودن اکثر مشاغل، فرصتی مغتنم برای تماشای این آثار هنری توسط اقشار مختلف مردم فراهم میشود.
وداعی ملی در قاب هنر بر چهره پایتخت
در هفته گذشته، سازمان زیباسازی شهرداری تهران با نصب تصاویر ماندگار رهبر شهید و شعار تاریخی «باید برخاست»، فضای پایتخت را به نگارخانهای از حماسه و اشک تبدیل کرده است؛ جایی که هر تابلو، یک روایت بیکلام از وفاداری است.
مجموعه بیلبوردهای شهری آئین بدرقه قائد امت اسلامی حضرت آیتالله العظمی امام سید علی حسینی خامنهای، در قالب گزیدهای از قابهای ماندگار، خاطرهانگیز و تأثیرگذار از رهبر معظم انقلاب است که با بازسازی کامل، ارتقای کیفیت و بازپردازی حرفهای آماده شدهاند تا با وضوحی بسیار بالا و بهصورت تمامصفحه در سازههای عرشه پلهای شهری به نمایش درآیند. در طراحی این آثار تلاش شده است ضمن حفظ اصالت و حالوهوای هر تصویر، ظرفیتهای بصری آن برای ارائه در ابعاد بزرگ شهری تقویت شود. همچنین متناسب با فضای احساسی و مفهوم هر قاب، حامد عسگری، نویسنده و شاعر، عکسنوشتهای اختصاصی برای هر اثر نگاشته است تا پیوندی عمیقتر میان تصویر و کلام شکل گیرد و تجربهای ماندگار برای مخاطبان در فضای شهری رقم بخورد.
تهران در سوگ رهبر شهید غرق در ماتم و عظمت است. همزمان با فرارسیدن آئین وداع ملی با پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب، هنرمندان و شاعران این مرز و بوم، ارادت خویش را با سرودن اشعاری سوزناک و نقشزدن کتیبههای ماندگار بر پارچه، به تصویر کشیدهاند. در این اقدام، صدها متر کتیبه دستنویس با مشارکت فعال هنرمندان از سراسر کشور طراحی و اجرا شده است.
همچنین، سازمان زیباسازی شهر تهران با همراهی جمعی از هنرمندان متعهد، در مسیر برگزاری مراسم تشییع رهبر شهید ایران، اقدام به اجرای مجموعهای از دیوارنگارههای شهری کرده است؛ آثاری که با محوریت شعار «باید برخاست»، پیام بیداری، استمرار راه و مسئولیت نسلها را در قاب شهر به تصویر میکشند.
تجلی هنر در سوگ رهبر شهید
در هفتهای که گذشت، فعالیتهای هنری در راستای گرامیداشت و تشییع رهبر شهید، با تمرکز بر محورهای روایتگری، تولید انبوه آثار گرافیکی و برگزاری کارگاههای همآفرینی سازماندهی شد.
یکی از برنامههای هفته گذشته، پروژه «خیمه هنر» بود که با میزبانی مجموعه تئاترشهر تهران برگزار شد؛ در بخش هنرهای تجسمی این رویداد، برپایی نمایشگاه آثار برگزیده نخستین رویداد «خیمه هنر» و نمایشگاه آثار نقاشی و پردهنگاری عاشورایی توسط هنرمندان شاخص این حوزه به نمایش گذاشته شد. همچنین، کارگاههای تولید و همآفرینی آثار خوشنویسی با محوریت اشعار رهبر شهید نیز برگزار شد.
همچنین، کارگاه یکروزه تایپوگرافی سرودههای رهبر شهید انقلاب اسلامی به همت انتشارات انقلاب اسلامی و همکاری حوزه هنری در آستانه مراسم بدرقه رهبر شهید انقلاب برگزار شد.
علاوه بر برنامههای سازمانیافته، موج گستردهای از واکنشهای خودجوش هنرمندان در شاخههای مختلف تجسمی نیز شکل گرفت؛ هنرمندان طراح گرافیک، نقاشان، تصویرسازان، خوشنویسان و کارتونیستها در خط مقدم خلق آثار قرار گرفتند و آثار متعددی در سوگ رهبر شهید خلق کردند. این آثار عمدتاً با هدف ثبت لحظات حماسی و سوگوارانه و تبدیل هنر به ابزاری برای روایتگری در برابر تهاجم فرهنگی طراحی شدند. برای مثال، جدیدترین تابلوی نقاشی علی بحرینی در کارگاه تخصصی نقاشی «امام شهید» خلق و رونمایی شد. همچنین، کارلوس لطوف هنرمند برزیلی به مناسبت وداع و تشییع رهبر شهید انقلاب، اثری جدید منتشر کرد.
یکی از پرواکنشترین فعالیت های هنری در سطح شهر، دیوارنگارههای شهری هستند که به استقبال مراسم تشییع رهبر شهید رفتند که مهمترین آنها، دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج)، دیوارنگاره میدان ونک، دیوارنگاره میدان جهاد و دیوارنگاره جمهوری است؛ دیوارنگاره میدان جهاد، با تصویری از رهبر شهید و با عنوان «باید برخاست» با طرحی از دانیال فرخ به پیشواز مراسم بدرقه و وداع ایشان رفت.
همزمان با بدرقه رهبر شهید انقلاب، دیوارنگاره جدید خیابان جمهوری نیز با طرحی از رهبر شهید و عبارتهای «یالثارات الحسین» و «یالثارات الخامنهای» با طراحی دانیال فرخ نصب شد.
جدیدترین دیوارنگاره میدان ولیعصر (عج) نیز برای بدرقه پیکر رهبر شهید با عنوان «آخرین دیدار» و با طراحی عنوان این دیوارنگاره توسط مسعود نجابتی تغییر کرد.
همزمان با مراسم وداع و تشییع پیکر مطهر رهبر شهید، جدیدترین دیوارنگاری میدان ونک نیز با شعار «باید برخاست» اکران شد. این اثر هنری که برای بزرگداشت لحظات عروج و آئین وداع آن سید سفر کرده طراحی شده، صحنهای از کاروان نورانی شهدا را به تصویر کشیده است که پیکر مطهر او را بر روی دستان امت، تا آسمانیترین جایگاهش مشایعت میکنند. شعار «باید برخاست» پیامی است برای امتی که پس از وداع با رهبر خویش، باید راه پرافتخار او را ادامه دهد. حس عروج عارفانه اثر با ضرورت قیام و پایداری را در هم آمیخته و نمایان گر سرآغازی در مسیر آرمانهای انقلاب است.
تصاویر فرماندهان و همراهان همیشگی او همچون شهید حاج قاسم سلیمانی، شهید سیدحسن نصرالله، شهید ابراهیم رئیسی و سردار شهید محسن حاجیزاده در این تابلو دیده میشود که جلوه ای از پیوند ناگسستنی محور مقاومت و تجدید میثاق با آرمانهای شهدا را تداعی میکند.
برگزاری بیستمین مجمع عمومی سالیانه فرهنگستان هنر
بیستمین مجمع عمومی سالیانه فرهنگستان هنر که بنا بود طبق روال هر ساله در اسفند ۱۴۰۴ برگزار شود، به واسطه جنگ تحمیلی سوم و شرایط حاکم بر کشور، با حضور مجید شاهحسینی رئیس فرهنگستان هنر، اعضای پیوسته و وابسته فرهنگستان و مدیران این سازمان، در تالار گلستان هنر برگزار شد.
در این مجمع، داریوش ارجمند، جهانگیر الماسی، حسین ایمانی خوشخو، حسن بلخاری قهی، محمدرضا پورجعفر، محمدرضا حسنایی، محمدعلی رجبی، مجتبی رحماندوست، ابوالفضل داوودی رکنآبادی، مهدی شهید کلهری، علیرضا عندلیب، عبدالحمید قدیریان، عبدالمجید کیانی هندی، مصطفی گودرزی، علی منتظری، محسن مؤمنیشریف، ایرج نعیمایی، جلیل رسولی به صورت حضوری و محمدعلی کینژاد به صورت برخط حاضر بودند.
حاصل ۲ دهه فعالیت هنری حسن روحالامین در «اتود»
در هفتهای که گذشت، مراسم افتتاح نمایشگاه «اتود» با نمایش بیش از ۲۲۰ اثر از طراحیها، مطالعات تصویری و پیشطرحهای حسن روحالامین در نگارخانه باغموزه هنر ایرانی برگزار شد.
نمایشگاه «اتود» برای نخستینبار مجموعهای گسترده از طراحیها، مطالعات تصویری و اتودهای حسن روحالامین را که حاصل نزدیک به ۲ دهه فعالیت هنری اوست، در معرض دید مخاطبان قرار داده است؛ آثاری که بخشی از فرآیند شکلگیری نقاشیهای شناختهشده این هنرمند را روایت میکنند و امکان آشنایی با شیوه طراحی، اندیشه و روند خلق آثار او را فراهم میسازند.
حسن روحالامین درباره نمایشگاهش گفت: آثار حاضر حاصل حدود ۲ دهه فعالیت هنری از سال ۱۳۸۶ تاکنون است؛ آثاری که بخشی از آنها تاکنون نمایش داده نشده بودند و برخی زوایا و پشتصحنه خلق تابلوها برای نخستینبار در معرض دید مخاطبان قرار گرفتهاند. هیچگاه تصور نمیکردم این مجموعه روزی در قالب یک گنجینه کنار هم قرار بگیرد اما پس از گفتگوهای انجامشده و استقبال مخاطبان، تصمیم گرفتیم این آثار را آماده نمایش کنیم.
این هنرمند، نمایشگاه «اتود» را به ماکان نصیری کودک شهید حملات اخیر رژیم صهیونیستی تقدیم کرد و یاد شهدای روزهای اخیر را گرامی داشت.
درگذشت محمد کوچکپور عکاس طبیعت و جنگل
محمد کوچکپور عکاس باسابقه که آثار بسیاری از طبیعت و عکسهایی با مضامین اجتماعی و سیاسی در کارنامه دارد، در ۷۱ سالگی درگذشت. این هنرمند فقید، در قطعه هنرمندان آرامستان بندرانزلی به خاک سپرده شد.
کوچکپور در سالهای کار حرفهای خود، بیش از یکصد هزار قطعه عکس به همراه ۱۰ هزار اسلاید ۱۳۵، سه هزار اسلاید ۱۲۰ و ۴۴ حلقه فیلم ویدئویی بدیع و استثنایی از طبیعت، جنگل، آئین ها، آداب و رسوم مردمی و سنتها و معماری گرفته و آنها را در آرشیو شخصی خود نگهداری میکرد. عکسهای وی در ۱۳۵ نمایشگاه انفرادی به نمایش گذاشته شدهاست. وی نخستین نمایشگاه عکس خود را سال ۶۷ با کمک زندهیاد کاوه گلستان در گالری گلستان برپا کرد.
سوژه عکسهای وی گرچه متمرکز بر طبیعت، جنگل نشینان و جنگل است، ولی بازتاب آنها دارای مضامین اجتماعی و سیاسی است. وی یکی از معدود عکاسانی است که برای هریک از عکسهای خود قصه و پیشینهای دارد و مردمانی که سوژههای عکس او بود.
واکنش میدانی محمد روحالامین
هفته گذشته، ششمین رویداد هنری «نقش میان میدان» شامگاه پنجشنبه ۱۱ تیر ۱۴۰۵، با حضور و اجرای زنده محمد روحالامین، هنرمند طراح گرافیک در میدان امام خمینی (ره) میزبان عزاداران و علاقهمندان بود.
این هنرمند مردمی، اثر هنری خود را با نام «یالثارات الحسین» در جمع عزاداران هیئت هنر بهصورت زنده اجرا کرد. محمد روحالامین، همچنین در چهارمین رویداد «نقشِ میان میدان» که با حضور مسعود نجابتی و حمید قربانپور در رواق کشوردوست برگزار شده بود، حضور پیدا کرد و در تکمیل اثر به آنها کمک کرده بود.
نمایش نفسهای سوخته در ملل
هفته گذشته همچنین، همزمان با سیونهمین سالگرد بمباران شیمیایی سردشت و روز ملی مبارزه با سلاحهای شیمیایی و میکروبی، همایش و نمایشگاه عکس «نفسهای سوخته» در فرهنگسرای ملل آغاز به کار کرد.
نمایشگاه عکس «نفسهای سوخته» نیز با نمایش تصاویری از پیامدهای انسانی استفاده از سلاحهای شیمیایی، به مدت ۱۰ روز در فرهنگسرای ملل میزبان علاقهمندان خواهد بود و تلاش میکند بخشی از حافظه تاریخی ملت ایران را برای نسل امروز و آینده روایت کند.
در مراسم افتتاحیه این نمایشگاه، از جمعی از جانبازان شیمیایی، پزشکان و پژوهشگران فعال در حوزه درمان، پژوهش و حمایت از مصدومان شیمیایی از جمله سیدناصر عمادی، حسن باقری، سیدکمال لوحموسوی، حسین دینمحمدی و اسدالله محمدی به پاس سالها تلاش و خدمت تجلیل شد.
انتشار ۲ فراخوان عکاسی
سومین جشنواره عکس تهران در ۲ گرایش «مستند اجتماعی» و «هنرهای زیبا (فاینآرت)» برگزار میشود و عکاسان میتوانند آثار خود را بهصورت تکعکس یا مجموعهعکس از طریق سامانه جشنوارههای انجمن سینمای جوانان ایران ارسال کنند. این جشنواره رقابتی با هدف حمایت از عکاسان، ایجاد فرصت تعامل حرفهای و برپایی بازار فروش آثار، از ۶ تیر تا ۶ مرداد ۱۴۰۵ پذیرای آثار عکاسان سراسر کشور خواهد بود.
در این دوره، توجه به موضوعاتی همچون «جنگ رمضان»، «جلوههای ایران زیبا (سرزمین و اقوام)» و «خانواده ایرانی» در اولویت قرار دارد. برگزیدگان جشنواره نیز علاوه بر دریافت مدال، جوایز نقدی تا سقف ۳۰۰ میلیون ریال دریافت خواهند کرد.
همچنین، هجدهمین نمایشگاه عکسهای برتر سال دوربین.نت، غیررقابتی بوده و بر اساس رای هیئت انتخاب از هر عکاس یک فریم عکس در نمایشگاهی در تهران و شهرهای منتخب روی دیوار میرود و پس از آن در سایت و کتاب نمایشگاه منتشر خواهد شد.
در این دوره از نمایشگاه، عکاسان با هر گرایش، ژانر و هر نوع دوربینی میتوانند با یک یا دو عکس منتخب و برترشان از مجموعه آثار ثبت شده در سال گذشته شرکت کنند. آثار ارسالی باید در سال ۱۴۰۴ عکاسی شده باشد. این عکسها در ۲ مرحله و توسط ۲ تیم هیئت انتخاب برای نمایشگاه، سایت و کتاب PDF انتخاب میشوند.
افتتاح نمایشگاههای هنری در آدینه
نمایشگاه «فضاهای موازی» در گالری بینش، نمایشگاه «ریتم هستی» و «سلوک» در گالری اعتماد، نمایشگاه گروهی «از نو شدن» در گالری میرانا، نمایشگاه «خاکستر، شیشه، نور» در کاما و نمایشگاه «پناه به زندگی» در گالری شریف، جزو معدود نمایشگاههایی هستند که عصر جمعه ۱۲ تیر افتتاح میشوند.
